GURASO-ESKOLA
23. SAIOA |
| GAIA: KOMUNIKAZIOA ( 3 ) |
HELBURUAK : |
|
|
METODOLOGIA: |
1.- 5 boluntarioren
laguntzarekin ( 3 gizon, bakoitzak estilo bat antzezteko eta bi emakume, ama eta alaba)
role-playing edo antzerkia egitea; estilo oldarkorra edo agresiboa, asertiboa eta pasiboa.
( Denbora: 30 )
2.- Estiloak identifikatu eta
definitu:
Agresiboa:Nik eskubideak ditut eta
zuk ez
Pasiboa: Zuk eskubideak dituzu eta
nik ez
Asertiboa:Eskubideak ditut eta zuk
errespetatzea nahi dut. Badakit zuk eskubideak dituzula eta errespetatu egin nahi
dizkizut.
( Denbora: 10 )
3.- 3 taldetan banatu bakoitza zer
estilorekin identifikatzen den kontuan hartuz, nola sentitzen diren ikusi eta taldeko
norbait aldatuko ote luketen ere galdetu. Estilo ezberdinen arteko gurutzaketa posibleak
komentatu.
( Denbora: 40 )
4.- "NI" mezuei buruzko
orriak banatu eta orrietan idatzitakoari buruz apur bat hitz egin.
( Denbora: 5 ) |
| Bibliografia : |
|
|
"NI MEZUAK" BIDALI
|
ZER DA? |
"NI
mezua" zera da; izenburuak adierazten duen bezalaxe "lehenengo pertsonan"
bidaltzen dena. Mezu-mota honek sentimenduen jatorri pertsonala definitzen du
("Ni gaizki sentitzen naiz") bai eta iritziena ("Nire ustez...") eta
nahi eta lehenespenena ere ("Nik zera nahi nuke..."). Mezu-mota honen funtsa,
"Zu mezuak" ez bezala, norberak hitz egiterakoan entzuleari norberaren iritziak,
sentimenduak edo jarrera-aldaketak egotzi gabe hitz egiten jakitea da. Errespetu
handiko mezua da, sentimenduak, iritziak eta nahiak azaltzen ditu, besteen jokabidea
ebaluatu edo aurpegiratu gabe, eta ezberdintasunak eta desadostasunak azaltzea
ahalbidetzen du. Gauzak errazten dituen eta konbentzitu nahi duen mezua da,
"zu mezua" ez bezala, oztopoak ezartzen dituena eta gure entzuleak guk esandakoa
entzun nahi ez izatea eragin dezakeena. "Zu mezua" oso egokia izan daiteke hala
ere, besteari gauza atseginak esateko erabiltzen denean ("oso atsegina zara",
etab.). |
ZERGATIK
ETA ZERTARAKO? |
"Ni mezuak" bidaltzen
dituzunean, zure iritziak, nahiak eta sentimenduak sinesgarriagoak dira eta besteek
mezu horiek kontuan hartzeko aukera gehiago izango dituzu. Hori are garrantzitsuagoa
da irakaskuntzak hezitzailearengan hainbat behar, arazo eta zailtasun eragiten baititu,
hitzez adierazi behar izaten dituenak, hain zuzen ere.
Zereginak egiterakoan
axolagabekeria, hartutako erabakiak betetzeko konpromisorik eza eta arauak ez betetzea,
laneko bilerak oztopatzea, beharrezkoak ez diren arriskuetan ibiltzea, arazoak konpontzeko
prozesuetan ez parte hartzea... etab. Haur eta gazteen garapen eta gizarteratze egokia
oztopatu dezaketen portaerak dira, haurrak hezteko prozesuan oztopo larriak ezarriz.
Egoera honetan eta beste hainbat egoeratan, haurrak hezteko erantzukizuna duen pertsonak
parte hartu behar du haurrak eta gazteak konprometituz, hezkuntza arau eta helburuez
jabetu daitezen. Eta "Ni mezuen" bidez edo "Zu mezuen" bidez
zuzentzeak ezberdintasun handiak eragin ditzake eskuhartzean dagoen eraginkortasun
handiagoa edo txikiagoari dagokionez.
Jarrera demokratikoa eta
errespetuzkoa hartzen duzulako, konpromisoa eta partaidetza eragiten
dituena.
Hezitzaile gisa pertsona
esanguratsua eta sinesgarria bihurtzen ari zarelako. "Ni mezuek" intimitatea
eragiten dute eta eskuragarriagoa eta gardenagoa egiten dute mezu horiek erabiltzen dituen
pertsona, eta hori oso gauza garrantzitsua da hezkuntzan.
Zure arazoetako batzuk modu
aktiboan entzunez edo jaramonik egin gabe ezin konpon ditzakezulako. Aktiboki parte hartu
behar duzu eta zure beharrak asetzea lortu. Hori hobeto lortuko duzu zure sentimenduak
azaltzerakoan edo eskatzen dituzun aldaketak proposatzerakoan "Ni mezuen" bidez
egiten baduzu.
Zeren eta "Ni mezuek"
azalpen eraginkorra lortzeko hiru irizpide garrantzitsu baitituzte: a) gure entzulearengan
aldatzeko jarrera eragiten baitute, b) ez dute entzulearen ebaluazio negatiborik
inplikatzen edo gutxitu egiten dute behintzat, eta c) ez dute harremana hondatzen.
Pertsonartean jarduteko trebetasun
eredua zarelako, besteek behatuko dutena eta ziur aski imitatuko dutena.
|
NOLA? |
"Ni
mezuaren" eraginik handiena ziurtatzearren, mezu honek hiru osagai izan behar
ditu:
Molestatzen dizun egoera edo arazoak
sortzen dizkizun portaera laburki deskribatu. Arazoak sortzen dizkizun gauzari
buruzko informazioa eman behar dizu.
Adibideak:
"Bart gauean 01:30etan iritsi
zinen eta 11:00etan etorriko zinela agindu zenidan,...".
"Su-itzalgailuak eta liburu
puskatuak lurrean barrena botata aurkitzen ditudanean...".
"Taldeko bilerara joaten
naizenean eta autoritarioa naizela entzuten dudanean".
"NI mezu" egoki batek
gertakariak laburki deskribatu behar ditu eta ez ditu ebaluatu behar ez eta
entzuleari buruzko inolako iritzirik eman behar ere. Pentsa ezazu adibidez, aurreko mezuei
judizio bat eransten badiogu. Gure entzulearengan erresistentziak eragingo lituzke ala ez?
""Bart gauean 01:30etan
iritsi zinen eta ez zenuen nirekiko inolako errespeturik azaldu 11:00etan etorriko
zinela agindu baitzenidan".
"Zuena ez denarekiko ez
duzue inolako errespeturik su-itzalgailuak puskatzen baitituzue".
"Taldeko bilerara joaten
naizenean ez zarete batere adeitsuak autoritarioa naizela esaten baitidazue".
|
HIRUSTA EGITASMOA* -
GURASO-ESKOLA
Komunikazio-estiloak
|
Asteburuan zure familiarekin
ibilaldia egiteko konpromisoa hartu zenuen. Laneko arazo bat dela eta ezinezkoa izango
zaizu ibilaldira joatea. Hilabete honetan jada hiru aldiz gertatu zaizu gauza bera. Zure
familiak duen lehen aukeran zure "formaltasun eza" aurpegiratzen dizu. Zure
semeak hauxe dio: "Horra, nahikoa da, hiru aldiz joango garela esan eta hiruretan ez
gara joango azkenean...!" Zure alabak: "Horrela ezin da ezer egin, beti gauza
bera!" Zure erantzuna honakoa da:
|
1. (urduri samar)
"Hara... entzun... izan ere... oso bilera garrantzitsua da... ulertu, mesedez...
niregatik izango balitz... baina ez da nire esku dagoen gauza... Sentitzen dut... ez da
nire errua..." |
| AGRESIBOA |
PASIBOA |
ASERTIBOA |

|

|

|
|
2. (aurpegira
begiratuz eta ahots-doinu sendoz) "Arrazoi duzue eta ulertzen dut zuen haserrea.
Sentitzen dut eta barkamena eskatzen dizuet! Behin baino gehiagotan gertatu den gauza
denez, hau berriz ere ez gertatzeko zerbait pentsatu beharko dugu. Zer iruditzen
zaizue?" |
AGRESIBOA |
PASIBOA |
ASERTIBOA |

|

|

|
|
3. "Hara,
arazoa puzten ari zarete! Ni ere nazka-nazka eginda nago! Ala lanean jolasean bezala
ibiltzen naizela uste duzue?" |
| AGRESIBOA |
PASIBOA |
ASERTIBOA |
 |
 |
 |
|
|
|
|
|
|

|
"ZU"
MEZUAK
Niri molestatzen ari zara.
Ez egin hori.
Ez zenuke hori egin behar.
Ez al duzu inoiz utzi behar...
Hori egiteari uzten ez badiozu,
orduan...
Zergatik ez duzu hau egiten?
Ez duzu inoiz obeditzen.
Haurtxoa bezala ari zara jokatzen.
Arreta zuregana erakarri nahi duzu.
Zergatik ez zara zintzo portatzen?
Hori jakin behar zenuke!
Aitak/amak onartezina den
portaeraren batengatik nola sentitzen den esaten duenean, mezua "NI" mezu
bihurtzen da. |
"NI"
MEZUAK
"Ezin dut atseden hartu nire
gainean norbait dudanean".
"Nekatuta nagoenean ez zait
gustatzen jolastea".
"Ezin dut sukaldean ezer
prestatu jostailu guztiak zanpatzen ibili behar dudanean".
"Afaria garaiz prest ez egoteak
kezkatzen nau".
"Nazka ematen dit sukaldea
zikin-zikin ikusteak, garbitzen amaitu berri dudanean". |
  
|
aurreko - hurrengo
azal - hirusta - sarrera - helburuak - saioak
metodologia
- egileak - eranskin - e-mail |